راز موفقیت تیمهای مدعی لیگ برتر فوتسال؛ وقتی انتخاب یک دروازهبان ملی سرنوشت تیم را تغییر میدهد/ دروازهبان؛ آخرین مدافع و نخستین بازیساز
در ساختار مدرن فوتسال، دروازهبان یکی از مهمترین ارکان تاکتیکی تیم است؛ بازیکنی که هم باید از دروازه محافظت کند، هم در شروع حمله نقش داشته باشد، هم بازی با پا را بهخوبی انجام دهد و در لحظات حساس، آرامش و اعتمادبهنفس را به کل تیم منتقل کند.
به گزارش پایگاه خبری فوتسال، فوتسال امروز دیگر ورزشی نیست که بتوان در آن نقش دروازهبان را تنها به «مهار توپ» محدود کرد. در ساختار مدرن فوتسال، دروازهبان یکی از مهمترین ارکان تاکتیکی تیم است؛ بازیکنی که هم باید از دروازه محافظت کند، هم در شروع حمله نقش داشته باشد، هم بازی با پا را بهخوبی انجام دهد و در لحظات حساس، آرامش و اعتمادبهنفس را به کل تیم منتقل کند.
به همین دلیل، وقتی به عملکرد تیمهای موفق لیگ برتر فوتسال ایران نگاه میکنیم، یکی از نقاط مشترک قابل توجه آنها، توجه ویژه به پست دروازهبانی است.
قهرمان فصل گذشته، گیتیپسند اصفهان، نمونه روشنی از همین نگاه است. این تیم در فصل ۱۴۰۴ لیگ برتر به قهرمانی رسید و حتی ساختار دروازهبانی آن در طول فصل نشان داد که باشگاههای بزرگ برای این پست، انتخابهای متعددی در سطح بالا در نظر میگیرند. باقر محمدی، دروازهبان ملیپوش ایران، همراه گیتیپسند قهرمان شد و پس از پایان فصل از این تیم جدا شد.
از سوی دیگر، محمدجواد صفری، دروازهبان ملیپوش افغانستان، در بخش پایانی همان فصل به انتخاب نخست گیتیپسند تبدیل شد و عملکرد مؤثر او در موفقیت تیم باعث شد باشگاه قراردادش را برای فصل جدید تمدید کند.
این اتفاق یک پیام مهم برای فوتبال و فوتسال ایران دارد:
تیمهای بزرگ، دروازهبان را هزینه نمیدانند؛ آنها برای امنیت تاکتیکی و روانی تیم سرمایهگذاری میکنند.
دروازهبان خوب، فقط گل نمیخورد
یکی از اشتباهات رایج در ارزیابی دروازهبان این است که عملکرد او را تنها با تعداد گلهای خورده یا تعداد سیوها بسنجیم.
دروازهبان مدرن باید در چندین شاخص مورد ارزیابی قرار گیرد:
۱. کیفیت واکنش
دروازهبان باید در فاصلههای کوتاه، زمان واکنش بسیار مناسبی داشته باشد. در فوتسال، بسیاری از شوتها از فاصله نزدیک و در شرایطی انجام میشوند که زمان تصمیمگیری بسیار محدود است.
۲. جایگیری
گاهی یک دروازهبان بدون انجام یک واکنش تماشایی، با جایگیری صحیح مانع گل شدن توپ میشود. این بخش از عملکرد دروازهبان کمتر دیده میشود، اما از نظر فنی بسیار مهم است.
۳. تصمیمگیری
دروازهبان باید بداند چه زمانی از دروازه خارج شود، چه زمانی بماند، چه زمانی توپ را با دست شروع کند و چه زمانی با پا بازی را به جریان بیندازد.
۴. بازی با پا
در فوتسال مدرن، دروازهبان یک بازیکن پنجم نیز محسوب میشود. کیفیت پاس کوتاه، پاس بلند، تغییر منطقه بازی و تصمیمگیری تحت فشار میتواند مستقیماً بر کیفیت حمله تیم تأثیر بگذارد.
۵. مدیریت فضا
دروازهبان خوب فقط درون چارچوب دروازه نمیایستد؛ او فضای پشت مدافعان را نیز کنترل میکند و با ارتباط کلامی، سازمان دفاعی را هدایت میکند.
چرا دروازهبان ملی میتواند تفاوت ایجاد کند؟
بازیکنی که تجربه حضور در تیم ملی را دارد، معمولاً با فشار مسابقات بزرگ، بازیهای حساس و شرایط روانی متفاوت آشنایی بیشتری دارد.
البته ملیپوش بودن بهتنهایی تضمین موفقیت نیست. آنچه اهمیت دارد، تناسب سبک دروازهبان با مدل بازی تیم است.
یک تیم مالکانه، یک تیم مبتنی بر انتقال سریع و یک تیم دفاعی، الزاماً به یک نوع دروازهبان نیاز ندارند.
بنابراین سؤال حرفهای باشگاه نباید فقط این باشد:
«بهترین دروازهبان موجود چه کسی است؟»
بلکه باید پرسید:
«کدام دروازهبان برای مدل بازی ما بهترین انتخاب است؟»
این تغییر نگاه، یکی از نشانههای حرفهای شدن مدیریت فنی در باشگاههاست.
تجربه گیتیپسند؛ یک نمونه قابل تأمل
گیتیپسند در سالهای اخیر یکی از موفقترین باشگاههای فوتسال ایران بوده است. انتخابهای این باشگاه در پست دروازهبانی نیز نشان میدهد که این تیم به اهمیت این پست توجه ویژهای دارد.
بازگشت سپهر محمدی، دروازهبان باسابقه و ملیپوش سابق فوتسال ایران، برای فصل ۱۴۰۵ نیز نمونه دیگری از همین رویکرد است. محمدی پیش از این همراه گیتیپسند سه عنوان قهرمانی لیگ برتر را تجربه کرده بود.
این نوع انتخابها نشان میدهد که باشگاههای مدعی، علاوه بر توانایی فنی، به تجربه، شخصیت حرفهای و توانایی مدیریت شرایط حساس نیز توجه دارند.
مس سونگون و یک واقعیت مهم
رقابت در سطح بالای فوتسال تنها به داشتن بازیکنان باکیفیت محدود نمیشود. مسائل مدیریتی، امکانات، پشتیبانی مالی و ثبات باشگاه نیز تأثیر مستقیم بر نتیجه دارد.
مس سونگون در فصل گذشته نایبقهرمان شد و سرمربی این تیم نیز به مشکلات مالی و مسائل غیرفنی اشاره کرد. این موضوع نشان میدهد که حتی اگر یک تیم از نظر فنی قدرتمند باشد، نبود ثبات در بخشهای دیگر میتواند مسیر قهرمانی را دشوار کند. در چنین شرایطی، نقش دروازهبانی نظیر مهدی رستمی ها حتی مهمتر میشود؛ زیرا او یکی از بازیکنانی است که باید در شرایط فشار، ثبات روانی تیم را حفظ کند.
دروازهبان و اعتماد به نفس تیم
در فوتبال و فوتسال، اعتمادبهنفس از بالا به پایین منتقل میشود.
وقتی مدافعان میدانند پشت سر آنها دروازهبانی قرار دارد که از نظر جایگیری، واکنش، بازی با پا و تصمیمگیری قابل اعتماد است، با آرامش بیشتری دفاع میکنند.
این موضوع در مقابل نیز صادق است.
اشتباهات متوالی دروازهبان میتواند باعث شود مدافعان بیش از حد عقب بکشند، فاصله خطوط افزایش پیدا کند و ساختار تاکتیکی تیم آسیب ببیند.
بنابراین یک دروازهبان خوب، فقط توپ نمیگیرد؛ به تیم امنیت میدهد.
مربی دروازهبانان؛ حلقهای که نباید فراموش شود
یکی از موضوعاتی که در فوتبال ایران هنوز به اندازه کافی درباره آن صحبت نمیشود، نقش مربی تخصصی دروازهبانان است.
دروازهبانان امروز نیازمند برنامه اختصاصی هستند:
– تمرین واکنش و سرعت تصمیمگیری
– تمرین چابکی و تغییر جهت
– قدرت انفجاری
– تمرینات اختصاصی بازی با پا
– خروج از دروازه
– موقعیتهای یک در برابر یک
– مدیریت توپ دوم
– واکنش پس از تغییر مسیر توپ
– تمرینات شناختی و تصمیمگیری
– آنالیز ویدئویی عملکرد
در واقع، نمیتوان از دروازهبان انتظار داشت با همان تمرینات عمومی تیم، به بالاترین سطح تخصصی برسد.
دروازهبان نخبه، برنامه تمرینی نخبه میخواهد.
یک انتخاب درست برای باشگاه، یک سرمایه برای تیم ملی
لیگ برتر تنها محل رقابت باشگاهها نیست؛ لیگ برتر مهمترین کارخانه تولید بازیکن برای تیم ملی نیز محسوب میشود.
هر باشگاهی که به جوانان فرصت بدهد، مربی تخصصی داشته باشد و عملکرد دروازهبانان خود را علمی ارزیابی کند، در حقیقت به آینده تیم ملی کمک کرده است.
نمونه آن را میتوان در مسیر یاسر کرمی دید؛ دروازهبان جوانی که از کرمانشاه مسیر خود را آغاز کرد، در رده امیدهای فرشآرا رشد کرد، به لیگ برتر رسید و در سال ۱۴۰۵ به اردوی تیم ملی دعوت شد.
این داستان یک پیام روشن دارد:
استعداد دروازهبانی در ایران فراوان است؛ آنچه نیاز داریم، کشف، آموزش و فرصت دادن به این استعدادهاست.
آینده دروازهبانی ایران
فوتسال ایران از نظر استعداد دروازهبانی ظرفیت بسیار بالایی دارد. اما برای حفظ جایگاه ایران در آسیا و رقابت در سطح جهانی، باید از نگاه سنتی فاصله بگیریم.
باشگاهها باید برای پست دروازهبانی برنامه بلندمدت داشته باشند.
از ردههای پایه، باید بانک اطلاعاتی دروازهبانان تشکیل شود و شاخصهایی مانند:
قدرت، سرعت، چابکی، واکنش، تصمیمگیری، بازی با پا، جایگیری، عملکرد در موقعیتهای یک در برابر یک و توانایی ذهنی
بهصورت مستمر ارزیابی شود.تیم ملی نباید فقط در زمان تشکیل اردو به دنبال دروازهبان باشد؛ باید سالها قبل، مسیر رشد او را شناسایی و دنبال کرده باشد.
قهرمانی از دروازه شروع میشود
در فوتسال مدرن، هیچ پستی را نمیتوان کماهمیت دانست؛ اما دروازهبانی جایگاهی متفاوت دارد.
یک مهاجم ممکن است در یک مسابقه چند فرصت ایجاد کند و یک گل بزند؛ اما یک دروازهبان ممکن است با یک واکنش در ثانیههای پایانی، نتیجه یک فصل را تغییر دهد.
به همین دلیل اعتقاد دارم:
قهرمانی فقط با گل زدن ساخته نمیشود؛ قهرمانی با امنیت، اعتماد، تصمیم درست و شخصیت تیمی ساخته میشود و دروازهبان یکی از مهمترین ستونهای این ساختار است.
باشگاههایی که برای این پست سرمایهگذاری میکنند، در حقیقت برای آینده خود سرمایهگذاری کردهاند.
و شاید بتوان تمام این بحث را در یک جمله خلاصه کرد:
««در فوتسال، آخرین نفر زمین گاهی اولین دلیل قهرمانی است.»»
علی ایمانی
سرمربی تیم ملی پاکستان
مدرس دروازه بانی AFC
برچسب ها :دروازه بانی فوتسال ، علی ایمانی
- نظرات ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط مدیران سایت منتشر خواهد شد.
- نظراتی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
ارسال نظر شما
مجموع نظرات : 0 در انتظار بررسی : 0 انتشار یافته : ۰